การนำเสนอผลงานการปฏิบัติที่ดี (Best Practices)
ชื่อผลงาน : การบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ ออร์เคสตร้าโมเดล
โรงเรียนบ้านวังใหม่ สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระแก้ว เขต 1 จังหวัดสระแก้ว
โทรศัพท์ 0-3751-7237 โทรสาร 0-3751-7237
โทรศัพท์มือถือ 08-6344-3667 email banwangmai@gmail.com
                                                  Website : www.banwangmai.com

        

ประเภทผลงาน
                 การบริหารจัดการโรงเรียนในฝัน

1.ความสำคัญของผลงานหรือนวัตกรรมที่นำเสนอ

1.1 ความเป็นมาและสภาพปัญหา
        ในการปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่ 2 นี้ กระทรวงศึกษาธิการและสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน มีนโยบายด้านการปฏิรูปการศึกษา พ.ศ. 2552 ถึง พ.ศ. 2561 ว่าควรปฏิรูปการศึกษาพร้อมกัน 3 ด้าน คือ ด้านคุณภาพผู้เรียน ด้านโอกาสทางการศึกษา และด้านการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน ดังนั้นคณะกรรมการสถานศึกษาและผู้บริหารโรงเรียนบ้านวังใหม่จึงเกิดความคิดว่าทำอย่างไรจึงจะให้ทุกคนมีความรู้สึกว่าโรงเรียนเป็นของทุกคน ซึ่งหากทุกคนมีความรู้สึกว่าเป็นเจ้าของแล้วท่านเหล่านั้นจะเข้ามาร่วมพัฒนาคนละไม้คนละมือ จนกระทั่งภาระงานต่าง ๆ สำเร็จ ดังนั้น การที่จะทำให้ทุกคนเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนานั้น จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องใช้เทคนิค การบริหาร 4 แบบ อันได้แก่ 1) SBM : School – Base – Management หรือการบริหารโดยใช้โรงเรียนเป็นฐาน 2) Good Governance : หลักธรรมาภิบาล หรือ การบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี 3) HRD : Human Resource Development หรือการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ 4) HRM : Human Resource Management หรือการบริหารทรัพยากรมนุษย์

1.2 แนวทางการแก้ปัญหา

        ในปีการศึกษา 2549 โรงเรียนบ้านวังใหม่ได้เข้าร่วมโครงการ 1 อำเภอ 1 โรงเรียนในฝัน ทำให้ผู้บริหารโรงเรียนบ้านวังใหม่ มีความตระหนักถึงปัญหาที่เกิดขึ้น และตระหนักในเจตนารมณ์ของโรงเรียนในฝัน จึงคิดหาวิธีการที่จะพัฒนาการบริหารจัดการโรงเรียนให้เป็นไปตามเจตนารมณ์ของโรงเรียนในฝัน คือ 1) ปฏิรูปการศึกษาให้เป็นจริงในทางปฏิบัติ 2) สร้างโรงเรียนชั้นดี เป็นต้นแบบของบูรณาการการปฏิรูปการศึกษา 3) ส่งเสริมเด็กที่ขาดโอกาสให้ได้รับการพัฒนาในระดับมาตรฐานใกล้บ้าน 4) ระดมสรรพกำลัง และทรัพยากรร่วมจัดการศึกษา จึงเกิดแนวความคิดการบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ ออร์เคสตร้าโมเดล โดยมีผู้บริหารสถานศึกษาเป็นคอนดักเตอร์ และมีคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานหรือชุมชน ผู้ปกครอง ครู นักเรียน เป็นสมาชิกวงออร์เคสตร้า ซึ่งจะทำให้โรงเรียนสามารถกำหนดความต้องการพัฒนาของโรงเรียนด้วยตนเอง โดยมีผู้เกี่ยวข้องกับโรงเรียนร่วมแสดงความรู้สึกเป็นเจ้าของ กำหนดเป้าหมาย ระดมทรัพยากร จากภาคีเครือข่ายโดยเฉพาะพ่อค้าคหบดีในชุมชน หรือหน่วยงานอื่น ดำเนินการแก้ปัญหาชื่นชมต่อผลการพัฒนาร่วมกับผลการดำเนินการจัดการศึกษาในโรงเรียนสามารถสนองตอบต่อชุมชนอย่างแท้จริง โดยมีแนวปฏิบัติในการพัฒนาโรงเรียนทั้งระบบเปรียบประดุจดังเครื่องดนตรีต่าง ๆ สมาชิกวงร่วมกันบรรเลงตามบทบาทหน้าที่จนสามารถทำให้วงดำเนินการไปได้และประสบความสำเร็จ
2. วัตถุประสงค์ :
         2.1 เพื่อกระตุ้นให้ผู้ที่เกี่ยวข้องในการจัดการศึกษา ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการศึกษาอย่างแท้จริง
         2.2 เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางเรียนของโรงเรียนให้สูงขึ้น
         2.3 เพื่อพัฒนาโรงเรียนให้เป็นโรงเรียนชั้นดีที่อยู่ใกล้บ้าน

3.  กระบวนการ/ขั้นตอนการดำเนินงาน  
        3.1  การออกแบบผลงานและนวัตกรรม
                กระบวนการพัฒนาการบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ  ออร์เคสตร้าโมเดล

 

จากภาพ  จะเห็นว่าบุคลากรของโรงเรียนนั้นไม่จำเป็นต้องอยู่ในโรงเรียน  แต่เป็นใครก็ได้ที่สามารถเข้ามา มีส่วนร่วมการพัฒนาโรงเรียน

            (1) ขั้นวางแผน  (Plan)  ระดมสรรพกำลังจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย  เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันปัญหา  และความจำเป็นต้องการพัฒนา  โดยการร่วมกันคิด  แลกเปลี่ยนเรียนรู้ในการกำหนดวิสัยทัศน์  พันธกิจ  เป้าประสงค์  และมาตรฐานของโรงเรียนในฝัน


              (2) ขั้นดำเนินการ  (Do)  ประชุมชี้แจงแนวทาง  และการดำเนินการตามบทบาทหน้าที่ ของตนเองและรายละเอียดเกี่ยวกับเป้าหมายและภาพแห่งความสำเร็จของโรงเรียนในฝัน 
                   บทบาทหน้าที่ผู้ปกครอง  :  ดูแลการอ่านหนังสือ  การทำการบ้าน  การรับประทานอาหารเช้า  ความสะอาดและการแต่งกาย  กริยามารยาท
                   บทบาทหน้าที่ของครู  :  มีจรรยาบรรณต่อวิชาชีพ  ดำเนินการตามกลยุทธ์ของโรงเรียนในฝัน รวมทั้งการเพิ่มผลสัมฤทธิ์
                   บทบาทหน้าที่นักเรียน  :  ตั้งใจเรียนเมื่ออยู่ในห้องเรียน  ทบทวนเมื่อกลับถึงบ้าน  อ่านหนังสือทุกวัน  ทำการบ้านทุกครั้ง  อ่านหนังสือมาล่วงหน้า  แสวงหาความรู้อยู่เป็นนิจ  ใส่ใจสุขภาพ 
                   บทบาทคณะกรรมการสถานศึกษา  :  ร่วมวางแผนในการพัฒนาการจัดการเรียนการสอน แหล่งเรียนรู้  ครู  และสนับสนุนด้านงบประมาณและบุคลากร  (Man  Power)
                   บทบาทผู้บริหารสถานศึกษา  :  ประสานงาน  นิเทศ  และดำเนินการให้เป็นไปตามกลยุทธ์ของโรงเรียนในฝันและการประกันคุณภาพ

                (3) ขั้นติดตาม  ประเมินผลเพื่อตรวจสอบการนำการบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ  ออร์เคสตร้า โมเดลไปใช้  (Check)  ติดตามโดยใช้  CIPP  MODEL  เมื่อนำการบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ  ออร์เคสตร้าโมเดลไปใช้ระยะหนึ่ง จึงทำการติดตามประเมินผลโดยการประกันคุณภาพภายในสถานศึกษา  ทั้งประเมินการใช้หลักสูตร  การประเมินผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน  การนิเทศภายใน  สอบถามความคิดเห็นครู  ผู้ปกครอง  และคณะกรรมการสถานศึกษาหรือชุมชน
                4)  นำผลมาปรับปรุง  แก้ไข  หรือพัฒนา  (Action)  เก็บรวบรวมข้อมูลต่าง ๆ 
        จากการดำเนินงานด้านการบริหารจัดการ  การพัฒนาการเรียนการสอน  และจากการประชุมจากผู้เกี่ยวข้อง ถึงปัญหาอุปสรรคที่ผ่านมาของการบริหารจัดการแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ  ออร์เคสตร้าโมเดล  รวมไปถึงข้อเสนอแนะที่จะเป็นแนวทางในการแก้ไข  ปรับปรุง  หรือพัฒนาต่อยอดต่อไป

        4.  ผลการดำเนินงาน
                4.1  ผลที่เกิดตามจุดประสงค์
                                     4.1.1  โรงเรียนสามารถดำเนินงานตามกลยุทธ์โรงเรียนในฝันจนได้รับการประกาศเป็นโรงเรียนต้นแบบ  โครงการ  1  อำเภอ  1  โรงเรียนในฝัน
                                     4.1.2  โรงเรียนพัฒนาการเรียนการสอนจนมีผลสัมฤทธิ์ทางเรียนของนักเรียนสูงขึ้น
                                     4.1.3  ผู้ปกครองและชุมชนร้อยรวมใจกันพัฒนาโรงเรียนเป็นโรงเรียนชั้นดีที่อยู่ใกล้บ้าน 
                4.2  ผลสัมฤทธิ์ของงาน
                                     4.2.1  เป็นโรงเรียนต้นแบบ 1  อำเภอ  1  โรงเรียนในฝัน
                                     4.2.2  โรงเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนสูงขึ้น
                4.3  ประโยชน์ที่ได้รับ
                                      4.3.1  ผู้ปกครองและชุมชนมีโรงเรียนชั้นดีใกล้บ้านไม่ต้องเดินทางไปเรียนไกล ๆ
                                      4.3.2  โรงเรียนมีความพร้อมในการให้บริการแก่ชุมชนและเป็นที่ยอมรับทั่วไป
                                      4.3.3  โรงเรียนเป็นที่ยอมรับของชุมชน

        5.  ปัจจัยความสำเร็จ  : 
                        5.1  บุคลากรทั้งในและนอกโรงเรียนมีความตระหนักรู้  ตระหนักคิดที่จะเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาโรงเรียน
                        5.2  คณะกรรมการสถานศึกษา  ผู้นำชุมชน  หรือภาคีเครือข่ายต่าง   ๆ  ให้ความสำคัญในการจัดการศึกษา  เสียสละเวลา  ทรัพย์สินส่วนตัวในการร่วมพัฒนาโรงเรียน
                        5.3  ครูพัฒนาตนเองอย่างสม่ำเสมอ  และเสียสละเวลาในการสอนซ่อมเสริม  สอนพิเศษทุกวันหลังเลิกเรียน
                        5.4  นักเรียนมีระเบียบวินัย  มีความรับผิดชอบต่อตนเองและโรงเรียน
                        5.5  ผู้ปกครองให้ความร่วมมือในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน  เอาใจใส่บุตรหลานมากขึ้น
                        5.6  ชุมชนมีความเข้มแข็ง  และมีความรู้สึกมีส่วนได้ส่วนเสียในการเป็นเจ้าของโรงเรียน

        6.  บทเรียนที่ได้รับ  (Lesson  Learned)  :  การบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ  ออร์เคสตร้าโมเดล  เกิดจากความร่วมมือ  ความเสียสละ  การตระหนักในบทบาทหน้าที่ของตนเองของผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งหมด            ทั้งผู้บริหาร  คณะครู  นักเรียน  ผู้ปกครอง คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน  ผู้นำชุมชน  หรือภาคีเครือข่ายต่าง ๆ 

        7.  การเผยแพร่/การได้รับการยอมรับ/รางวัลที่ได้รับ
                7.1  การเผยแพร่
                                     7.1.1  ประชาสัมพันธ์ผ่านเว็บไซต์ของโรงเรียน  www.Banwangmai.com
                                     7.1.2  รายงานคุณภาพการจัดการศึกษาต่อชุมชน  ผู้ปกครอง
                                     7.1.3  เอกสารเผยแพร่และตอบรับนวัตกรรมในการจัดการเรียนการสอนตลอดเวลา ระดับประถมศึกษา
                7.2  การได้รับการยอมรับ/รางวัลที่ได้รับ
                                     7.2.1  เกียรติบัตรโรงเรียนที่มีผลการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับการศึกษา
        ขั้นพื้นฐาน   O-NET   ปีการศึกษา  2552  คะแนนเฉลี่ยในทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ประเมินสูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับประเทศ  ชั้นมัธยมศึกษาปีที่  3
                                     7.2.2   เกียรติบัตรโรงเรียนที่มีผลการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับการศึกษา
        ขั้นพื้นฐาน  O-NET   ปีการศึกษา  2552  คะแนนเฉลี่ยในทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ประเมินสูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับประเทศ  ชั้นประถมศึกษาปีที่  6
                                     7.2.3  เกียรติบัตรโรงเรียนที่มีผลการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับการศึกษา
        ขั้นพื้นฐาน  NT  ปีการศึกษา  2552  คะแนนเฉลี่ยในทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ประเมินสูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับเขตพื้นที่  ชั้นประถมศึกษาปีที่  3
                                     7.2.4  เกียรติบัตรโรงเรียนที่มีผลการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับเขตพื้นที่การศึกษา
        LAS  ปีการศึกษา  2552  คะแนนเฉลี่ยในทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ประเมินสูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับเขตพื้นที่  ชั้นประถมศึกษาปีที่  2
                                     7.2.5  เกียรติบัตรโรงเรียนที่มีผลการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับเขตพื้นที่การศึกษา
        LAS  ปีการศึกษา  2552  คะแนนเฉลี่ยในทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ประเมินสูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับเขตพื้นที่  ชั้นประถมศึกษาปีที่  5
                                     7.2.6  เกียรติบัตรโรงเรียนที่มีผลการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับการศึกษา
        ขั้นพื้นฐาน  O-NET  ปีการศึกษา  2553  คะแนนเฉลี่ยในทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ประเมินสูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับประเทศ  ชั้นมัธยมศึกษาปีที่  3       
                                     7.2.7   นักเรียนเป็นตัวแทนเขตพื้นที่การศึกษาเข้าแข่งขันโครงงานอาชีพ
        ในระดับภาคกลางและภาคตะวันออก  ในปีการศึกษา  2553
                                     7.2.8  ผู้บริหาร  คณะครู  ได้รับเกียรติบัตรยกย่องครูเข็มเพชร  ครูดีศรีสระแก้ว


ภาพความสำเร็จในการบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยใช้รูปแบบ ออร์เคสตร้าโมเดล
                 จากภาพ แสดงให้เห็นว่าการร่วมมือร่วมใจหรือการเข้ามามีส่วนร่วมของทุกคนที่รู้สึกว่าตนเป็นเจ้าของโรงเรียน เสมือนหนึ่งบ้านของตนเอง ทำให้โรงเรียนได้รับการพัฒนา นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น บุคลากรครูมีขวัญ และกำลังใจในการปฏิบัติงาน ชุมชนมีความเข้มแข็ง
 
โรงเรียนบ้านวังใหม่ 1 อำเภอ 1 โรงเรียนในฝัน หมู่ที่ 1 ตำบลวังใหม่  อำเภอวังสมบูรณ์ จังหวัดสระแก้ว 27250 Tel.0-3751-7237 Fax.0-3751-7237